تراشکاری یکی از فنون پیشرفته صنعتی است که از زمان های بسیار دور در تولید اشیاء و قطعات مورد استفاده قرار می گیرد. این فرایند، با استفاده از دستگاه تراش، امکان تغییر شکل قطعات فلزی و غیره را فراهم می کند. اما چهار نظام دستگاه تراش منظم و نامنظم، دو دسته متفاوت از روش های تراشکاری را معرفی می کنند که در این مقاله به معرفی آنها می پردازیم.
چهار نظام دستگاه تراش منظم چیست؟
دستگاه های تراش منظم یا همان دستگاه های تراش سنتی، از قدیمی ترین و پرکاربردترین نوع دستگاه های تراشکاری هستند. این دستگاه ها بر پایه اصول پایه ای تراشکاری عمل می کنند و به وسیله یک ابزار برشی، قطعه ای را با سرعت چرخشی می چرخانند و با تراش و شکل دادن به آن، شکل نهایی مورد نظر را به آن می بخشند.
انواع چهار نظام دستگاه تراش منظم
چهار نظام دستگاه تراش منظم از انواع مختلفی تشکیل شده است که در ادامه به شرح هرکدام از آن ها می پردازیم:
-
دستگاه تراش مرکزی :
دستگاه تراش مرکزی یا همچنین معروف به دستگاه تراش ساده، نوعی دستگاه تراش است که برای تراش و شکل دادن قطعات کاربرد دارد. در این دستگاه، قطعه بین دو مرکز چرخان قرار می گیرد و توسط ابزار برشی که به شکل خاصی نصب شده است، تراش و شکل داده می شود.
این دستگاه از قدیمی ترین و ساده ترین نوع دستگاه های تراشکاری است و در بسیاری از صنایع مانند خودروسازی، هوافضا و صنایع فلزی کاربرد فراوانی دارد.
-
دستگاه تراش دیگر :
دستگاه تراش دیگر نوعی دستگاه تراش است که مجهز به ابزاری به نام دیگر هست. این دستگاه برای تراش قطعات با قطر و طول بزرگتر استفاده می شود و عملکرد مشابهی با دستگاه تراش مرکزی دارد. اما با توجه به ابعاد بزرگتر قطعاتی که در آن تراش می شوند، این دستگاه از میزان قدرت و صلابت بیشتری برخوردار است.
-
دستگاه تراش کناری :
دستگاه تراش کناری یک نوع دستگاه تراش پیشرفته است که با استفاده از یک سیستم تورت (Turret) که شامل ابزار های برشی متعدد است، قادر به تراش و شکل دادن قطعات پیچیده با دقت بالا است. با تغییر ابزار در سیستم تورت، این دستگاه قادر به انجام عملیات های مختلفی مانند تراش، حفر، پیچکوبی و حتی تراشکاری درونی است.
-
دستگاه تراش CNC :
دستگاه تراش CNC، نوعی دستگاه تراش هوشمند است که به وسیله کامپیوتر و کنترلر عددی (CNC) کار می کند. این دستگاه به وسیله برنامه های کامپیوتری کنترل می شود و قادر به انجام عملیات تراشکاری به صورت خودکار و دقیق است.
دستگاه تراش CNC امکانات بیشتری نسبت به دستگاه های تراش منظم دارد و برای تولیدات صنعتی بزرگتر و پیچیده تر استفاده می شود. دستگاه های تراش منظم انواع مختلفی دارند و با توجه به نیاز صنعت و نوع قطعه مورد نظر، از هر یک از این نوع دستگاه ها استفاده می شود.
این دستگاه ها به دلیل سادگی کارکرد و امکانات گسترده ای که ارائه می دهند، تا به امروز یکی از ابزارهای اصلی در صنعت تراشکاری محسوب می شوند. تراش مستقیم، تراش متقابل، تراش توری و تراش مخروطی نیز چهار نظام تراشکاری منظم هستند که در نظام تراشکاری وجود دارند.
چهار نظام دستگاه تراش نامنظم چیست؟
دستگاه های تراش نامنظم یا همچنین دستگاه های تراش شکل، نوعی دستگاه های تراشکاری هستند که برای تراش و شکل دادن قطعات غیرمنظم و پیچیده به کار می روند. این دستگاه ها معمولاً در صنایعی مانند صنایع خودروسازی، هوافضا، صنایع دریایی و ساختمانی کاربرد دارند.
انواع چهار نظام دستگاه تراش نامنظم
چهار نظام دستگاه تراش نامنظم نیز به چهار نوع مختلف تقسیم می شود، که عبارتند از:
-
دستگاه تراش خمیده :
دستگاه تراش خمیده نوعی دستگاه تراش است که به منظور تراش و شکل دادن قطعات خمیده و پیچیده به کار می رود. این دستگاه از یک سیستم تورت برخوردار است که قابلیت چرخش و حرکت در جهات مختلف را دارد. با تغییر ابزار در سیستم تورت، می توان قطعات را با شکل ها و خمیدگی های مختلف تراشید.
-
دستگاه تراش پروفیلی :
دستگاه تراش پروفیلی یک نوع دستگاه تراش است که برای تراش و شکل دادن قطعات با پروفیل های خاص و پیچیده به کار می رود. این دستگاه مجهز به یک شبکه نقشه است که حرکت ابزار برشی را بر اساس پروفیل مورد نظر کنترل می کند. با قرار دادن نقشه های مختلف در دستگاه، می توان قطعات با پروفیل های گوناگون تراشید.
-
دستگاه تراش دوار :
دستگاه تراش دوار نوعی دستگاه تراش است که قابلیت چرخش قطعه کار را در زمان تراشکاری دارد. این دستگاه با استفاده از محور دوار و سیستم های کنترلی مناسب، قطعه کار را در جهتی مورد نظر چرخانده و به شکل دلخواه تراش می کند. این دستگاه برای تولید قطعاتی با سطوح منحنی و پیچیده مانند پایه های چراغ، قطعات ماهواره ها و غیره مورد استفاده قرار می گیرد.
-
دستگاه تراش تمام خودکار :
دستگاه تراش تمام خودکار یا همچنین معروف به دستگاه تراش مخروطی یک نوع دستگاه تراش پیشرفته است که برای تولید انبوه قطعات کوچک و پیچیده به کار می رود.
این دستگاه با استفاده از ابزارها و متعلقات خاصی، عملیات تراشکاری را به صورت خودکار و مکانیزه انجام می دهد. این دستگاه برای تولید قطعاتی مانند پیچ ها، مهره ها و قطعاتی با شکل ها و پروفیل های پیچیده استفاده می شود.
دستگاه های تراش نامنظم برای تراش و شکل دادن قطعات غیرمنظم و پیچیده بسیار مناسب هستند. این دستگاه ها با قابلیت ها و امکانات منحصر به فرد خود، به صنایع مختلف کمک می کنند تا قطعات پیچیده را با دقت و کیفیت بالا تولید کنند.
کاربردهای دستگاه تراش منظم:
- تراش و شکل دادن قطعات استاندارد و ساده در صنایع مختلف مانند خودروسازی، صنایع فلزی و ماشین سازی.
- تهیه قطعات رولری، سوراخکاری، حلقه ها، آویزها و دیگر قطعات پیچیده با اندازه ها و شکل های خاص.
- تهیه قطعات سیلندریکال (نظیر میل ها، شفت ها و آبکاری ها) با قطرها و طول های متفاوت.
کاربردهای دستگاه تراش نامنظم:
- تراش و شکل دادن قطعات غیرمنظم و پیچیده با اشکال خمیده، منحنی و پروفیل های مختلف.
- تهیه قطعات با پروفیل های خاص و پیچیده مانند قطعات خودرو، قطعات ساختمانی و صنایع دریایی.
- تولید قطعات با پروفیل های پیچیده و خمیده مانند پایه های چراغ، قطعات ماهواره و قطعات مکانیکی پیچیده.
- تراش قطعات کوچک و پیچیده مانند پیچ ها، مهره ها و قطعات با شکل ها و پروفیل های پیچیده در دستگاه تراش تمام خودکار.
مزایای دستگاه تراش منظم:
- ساختار ساده و کاربرد آسان
دستگاه های تراش منظم دارای ساختار ساده ای هستند و عملکرد آنها قابل فهم و کاربردی است. این باعث می شود که عملیات تنظیم و استفاده از آنها برای کاربران ساده تر باشد.
- هزینه کمتر
در مقایسه با برخی سایر دستگاه های تراش پیشرفته، دستگاه های تراش منظم هزینه کمتری دارند. این موضوع به کارخانجات و واحدهای صنعتی کمک می کند تا در هزینه تجهیزات صرفه جویی کنند.
مزایای دستگاه تراش نامنظم:
- تراش و شکل دادن قطعات پیچیده
دستگاه های تراش نامنظم قادر به تراش و شکل دادن قطعات پیچیده و غیرمنظم با اشکال خمیده، منحنی و پروفیل های متنوع هستند. این امر به صنایعی مانند خودروسازی و صنایع ساختمانی کمک می کند تا قطعات خاص و سفارشی تولید کنند.
- دقت بالا
با استفاده از دستگاه های تراش نامنظم، می توان قطعات را با دقت بالا تولید کرد. این دقت در تراشکاری قطعات پیچیده و با اشکال خاص از اهمیت بالایی برخوردار است.
- امکانات و قابلیت های منحصر به فرد
دستگاه های تراش نامنظم مجهز به امکانات و قابلیت های خاصی هستند که به تنظیمات دقیق و تراشکاری پیچیده کمک می کنند. این امکانات شامل سیستم های کنترل دقیق، تورت های چرخان، شبکه های نقشه و محور دوار می شود.





